ตัวอย่างลายมือพระเมืองนครเมื่อครั้ง ร.๑

บุดพระทิพมนต์และอุณหิสสวิชัย ของท่านสีทองวัดโพธิ์ และท่านวัดสียสะสน่น เริ่มเขียนเมื่อวันพฤหัสบดี เดือน ๘ แรม ๗ ค่ำ เสร็จเมื่อวันอาทิตย์ เดือน ๙ ขึ้น ๙ ค่ำ ในปีวอกสัมฤทธิศก

คำนวนแล้วตรงกับปีพ.ศ. ๒๓๓๑

วัดศีรษะถนน หรือวัดหัวถนน ไม่มีปรากฏอยู่แล้วในปัจจุบัน เนื่องจากบุดเล่มนี้เป็นของในเมืองนคร วัดหัวถนนนี้อาจจะเป็นชื่อเก่าของวัดศาลามีชัยก็ได้ อันนี้เดา ๆ ส่วนวัดโพธิ์ ถ้ายึดหัวถนนเป็นหลัก ก็อาจคือวัดโพธิ์ท่าเรือ (ร้าง) ที่ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของวิทยาลัยนาฎศิลป์ อันนี้เดา ๆ

ท่านผู้เขียนยังนิยมคัดไทยย่ออยู่ ดูลายมือยังไม่กลายเป็นตัวผดมากนักน่าจะเคยหัดเรียนเขียน ไม่ใช่หัดเลียนเขียน ขอมบาลีที่ใช้ก็ยังเป็นขอมมน ดูติดตัวขอมอยุธยาอยู่เยอะ ท่านผู้เขียนจึงน่าจะเป็นคนที่มีอายุไม่น้อยแล้วเมื่อพ้นยุคกรุงเก่ามา

ในทศวรรษที่ ๒๓๓๐ ผมได้เจอบุดคัดไทยย่อ เขียนขอมมนแบบนี้อีก ๒ เล่มด้วย หลังสงคราม ๙ ทัพเมื่อชาวนครกลับเข้าเมืองมาแล้วระยะหนึ่งคงพยายามสร้างตำราต่าง ๆ ขึ้นใหม่จากที่น่าจะเสียหายไปไม่น้อยเมื่อเจ้านครเทครัวเมืองหนีทัพพม่าไปทุ่งสง จึงเจอบุดและใบลานลงศักราชในทศวรรษนี้ค่อนข้างเยอะ มีการใช้ตัวเขียนหลากรูปแบบมาก ๆ อันนี้ก็เดา ๆ อีก

เป็นบุดที่สภาพเกือบจะสมบูรณ์ และโชคดีที่ยังสามารถรักษามาได้ครับ