กระดาษจากย่านปริศนา

—————————–

…ลายปริศหน้าทำส่มุด เขียรซึงทรรภระพุทีเจา…

—————————–

ผู้ใหญ่หลายท่านเคยเล่าให้ฟังว่าบุดภาคใต้มีที่ทำจากย่านปริศนา หรือกริดหนาอยู่มาก เป็นพืชจำพวกเถาวัลย์พบมากที่เชิงเขาหลวง ขุนอาเทศคดีอธิบายว่าวิธีทำเหมือนกันกับทำกระดาษข่อย เพียงแต่เปลี่ยนจากข่อยเป็นเปลือกปริศนา นำมาทุบให้ละเอียด ละลายน้ำแล้วละเลงบนผ้า (ไม่เหมือนกระดาษจากเปลือกไม้กฤษณาที่วิธีต่างออกไป)

แต่พอมันสำเร็จเป็นกระดาษแล้วไม่รู้จะแยกกระดาษจากปริศนา ออกจากกระดาษข่อย หรือเนื้อเยื่อพืชอื่น ๆ ยังไง เพราะประสบการน้อยไม่เคยมีเรฟเฟอเรนท์ของเนื้อกระดาษจากย่านปริศนามาก่อนเลยแม้ว่าที่ผ่านมาอาจจะได้เคยจับผ่านมามาแล้ว

วันนี้ได้พบบุดเล่มหนึ่งเดิมเป็นสมบัติของ นายภู่ ศรีเจริญ ชาวขุนทะเล ลานสกา

บุดนี้สร้างขึ้นเมื่อ 2383 โดยชีต้นคงคสุวรรณ เขียนเรื่องพระเนมิราช ที่หน้าต้นมีข้อความของผู้สร้างว่า

ชียต้นคังคะสูวัณเขียน …ใว้ให้ค่าผ่าสิกา ซึงเอ่ามาทำภิม #ลายปริศหน้าทำส่มุด เขียรซึงทรรภระพุทีเจา มากมายหลายหัวนักหน้า โมทนารับเอ่าส้วนบุญเทีด.

จริง ๆ ที่จับดูก็แยกความพิเศษของเนื้อไม่ค่อยออก เนื้อออกนิ่ม ๆ และทำบาง ๆ สภาพค่อนข้างยุ่ยแล้ว อย่างน้อยได้เก็บไว้ในสัญญาเพื่อระลึกถึงภายหลังว่ากระดาษจากย่านปริศหนาเนื้อมันประมาณนี้เอง